Koncert symfoniczny/ Pijarowski — Szymczak


Piątek, 14 grudnia 2018, godz. 19:00
Bilety 30, 25, 20 zł
Sala koncertowa FL

 

Ten koncert już się odbył.



Koncert Symfoniczny

Orkiestra Symfoniczna Filharmonii Lubelskiej
Gracjan Szymczak
– fortepian
Marek Pijarowski – dyrygent

Program:
Michaił Glinka – Uwertura do opery Rusłan i Ludmiła
Siergiej Rachmaninow – Rapsodia na temat Paganiniego na fortepian i orkiestrę op. 43
Piotr Czajkowski – VI Symfonia h-moll Patetyczna op. 74

Niewątpliwie muzyczna kultura rosyjska, będąca w XIX wieku jedną z dominujących w Europie muzycznych kultur narodowych (tzw. narodowe szkoły muzyczne), odcisnęła się na kształcie muzyki europejskiej oraz znacząco oddziałała na inne ośrodki muzyczne. Nie była ona też obojętna na wpływy obcych w stosunku do niej ośrodków włoskiego, czy niemieckiego.
Pierwszym punktem programu będzie popularna uwertura Michała Glinki (1804-1857) do opery „Rusłan i Ludmiła” na podstawie dzieła Puszkina (nota bene przyjaciela kompozytora) o tym samym tytule – uznana za pierwszą rosyjską operę w duchu narodowo-romantycznym. Posiadający polskie, szlacheckie korzenie kompozytor odznaczył się również w historii muzyki, jako wybitny znawca włoskiej sztuki śpiewu „bel canto”, czy kompozytor, który po raz pierwszy wprowadził do muzyki rosyjskiej skalę całotonową, do której chętnie sięgały późniejsze generacje kompozytorów rosyjskich. NIestety, co częste w tamtym czasie, opera ta nie została przyjęta od razu z uznaniem, premiera (1842, Petersburg) przyniosła raczej rozczarowanie ze względu na jej zbyt długi rozmiar oraz brak upodobania rodziny carskiej.
Żyjący w innym czasie Siergiej Rachmaninow (1873-1943), uznany pianista, kompozytor i dyrygent to kolejna postać niezwykle bogatej rosyjskiej kultury muzycznej. Dotknięty burzliwymi kolejami losu stał się symbolem prześladowań artystów przez bolszewicki reżim rewolucyjny, przez który zresztą musiał uciekać z ojczyzny, najpierw do Skandynawii, potem zaś do Nowego Jorku. Tam też Rachmaninow skupił się przede wszystkim na działalności koncertowej. Jako drugi punkt programu zostanie wykonana jego „Rapsodia na temat Paganiniego” op. 43 na fortepian i orkiestrę. Utwór ten, wpisując się w bogatą twórczość muzyczną inspirowaną grą i muzyką legendarnego włoskiego skrzypka Niccolo Paganiniego (1782-1840), zajmuje obok dzieł innych kompozytorów o tym samym lub podobnym tytule (m. in. Brahms, Liszt, Lutosławski, Szymanowski) równie wysoką pozycję w literaturze symfonicznej. Powstały w 1934 podczas pobytu Rachmaninowa w Szwajcarii oparty jest na ostatnim, 24. kaprysie Paganiniego na skrzypce solo op. 1 i również zawiera 24 części (wariacje).
Twórczość Piotra Czajkowskiego (1840-1893) stała się w XIX wieku idiomem rosyjskiej muzyki otwartej na wpływy zachodnioeuropejskie, w przeciwieństwie do równoległego wówczas, bardziej hermetyzującego, narodowego ośrodka kompozytorów tzw. Potężnej Gromadki (Borodin, Bałakiriew, Cui, Musorgski, Rimski-Korsakow). Niejako za „łabędzi śpiew” uznaje się jego VI symfonię h-moll zwaną „Patetyczną” (premiera odbyła się 9 dni przed śmiercią kompozytora). Kwestią sporną wokół tego dzieł jest chociażby jego tytuł i kwestia zasygnalizowanej w nim programowości. W czteroczęściowej strukturze dzieła odnajdujemy między innymi reminiscencje z Mszy za zmarłych (Requiem) Kościoła Prawosławnego.

 

 


Michał Glinka (1804-1857)


Siergiej Rachmaninow (1873-1943)


Piotr Czajkowski (1840-1893)

 

 

 

Partner Filharmonii